خبرگزاری مردمی سیستان و بلوچستان


کد: 10887
۱۴۰۰/۰۵/۱۲ - ۱۰:۵۲
فریادهایی که به گوش دولت تدبیر و امید نرسید؛

سایه سنگین بدعهدی افغانستان و ضعف دیپلماسی ایران بر سر یک میلیون ایرانی/۹۵۱ شهر و روستای جنوب شرق کشور وابسته به حق آبه

سایه سنگین بدعهدی افغانستان و ضعف دیپلماسی ایران بر سر یک میلیون ایرانی/۹۵۱ شهر و روستای جنوب شرق کشور وابسته به حق آبه
بدعهدی افغانستان نسبت به تحقق حق آبه کشورمان از هیرمند و دیپلماسی ضعیف وزارت امور خارجه ایران در این رابطه، برای یک میلیون ایرانی که در ۹۵۱ شهر و روستای سیستان و بلوچستان سکونت دارند، تنش آبی را رقم زده است.

 به گزارش اس.بی پرس، خشکسالی و جولان ریزگردها سال هاست زندگی را به کام هامون نشینان تلخ کرده است، مردمانی که به دلیل کم بارشی و قهر طبیعت با بحران کمبود آب و عوارض ناشی از آن دست و پنجه نرم می کنند.

 

اما آنچه شرایط را برایشان از قهر طبیعت سخت تر کرده، حق آبه ایران از هیرمند است که سال ۱۳۵۱ در زمان پهلوی دوم و از ترس افزایش نفوذ کمونیسم در افغانستان قراردادش میان ایران و افغانستان به امضا رسید و بیش از ۸۰ درصد از حق آبه هیرمند به طرف افغانستانی واگذار شد.

 

طبق این معاهده بین المللی قرار بود، سالانه تنها حدود ۸۰۰ میلیون متر مکعب آب رودخانه هیرمند وارد ایران شود، تفاهم نامه ای ۴۹ ساله که طرف افغانستانی به آن پایبند نشد و از اوایل دهه ۷۰ هامون خشک و زندگی مردمی که معیشت شان وابسته به این دریاچه بود با مشکل جدی روبرو شد.  

 

بیش از دو دهه خشکسالی در سیستان و عهدشکنی افغانستان به قرارداد بین المللی، کم‌آبی و بیکاری را برای مردمانی که تنها شغل آن‌ها کشاورزی، صید و صیادی و دامپروری بود، به بار آورد و ریزگردها را مهمان سفره هایشان کرد، گرد و غباری که نفس مردم را در روزهای بحرانی کرونایی بیش از هر زمانی دیگر تنگ آورده است و گویا دولت تدبیر و امید، تدبیری برای پایان دادن به آن نداشت، شاید هم گوش شنوایی برای شنیدن فریادهای مردمان این خطه نبود.

 

پیش بینی شرایط وخیم تر آبی

علیرضا قاسمی، مدیرعامل آبفای سیستان و بلوچستان در این باره به خبرنگار ما گفت: تا زمانی که تالاب ها پرآب بود، روستاهای سیستان و بلوچستان گرفتار کم آبی نبود، اما اکنون شاهد خشکی آن هستیم و با توجه به فشار خشکسالی به وضعیت آبی منطقه باید تلاش‌ها برای دریافت حق‌آبه هیرمند به عنوان حق مردم ایران بیشتر شود.

 

 وی اذعان کرد: تأمین آب بیش از یک میلیون نفر در منطقه سیستان و مرکز استان وابسته به چاه‌نیمه‌هاست که وضعیت آن نیز به حق آبه یا آب های سطحی ناشی از سیلاب ها وابستگی دارد، اما با توجه به کم بارشی و عدم تحقق حق آبه چنانچه همین شرایط ادامه داشته باشد، طی دو سال آینده مشکل بغرنج و عظیم تر می شود.

 

قاسمی گفت: طرح آبرسانی به ۸۰۰ روستای سیستان اولین پروژه آبرسانی در کشور بود که در سال ۷۶ طرح ریزی و به طور جد دنبال شد، در آن زمان هیرمند از رودخانه های پرآب بود،  بنابراین طراحی مجتمع آبرسانی برای مصرف شرب مردم در نظر گرفته شده بود.
 

 

مهاجرت افغان ها و تحمیل مصارف احشام

وی اذعان کرد: بی‌آبی سیستان، مصارف احشام را به این طرح تحمیل کرد و از سوی دیگر پایین بودن سرانه آب آشامیدنی که مبنای طراحی اولیه شبکه بوده است، افزایش تعداد روستاها از ۸۰۰ به ۹۴۵ مورد، مهاجران افغان و افزایش مصرف ناشی از گرمای هوا باعث شد تا تعدادی از روستاها در مناطق شمالی هیرمند، بخشی از هامون، نیمروز و زابل در فصول گرم سال با تنش آبی مواجه شوند و این ابر پروژه‌ پاسخگوی نیاز همه مردم نباشد.

 

مدیرعامل آبفای سیستان و بلوچستان اظهار کرد: در شرایط فعلی همه روستاهای سیستان دارای شبکه آب شرب هستند، اما با توجه به مصارف بالا، برداشت سه برابری آب از شبکه و پایین بودن مبانی اولیه طراحی باید شبکه‌ها در بعضی از روستاها که دچار افت فشار هستند، اصلاح شود.

 

وی با اشاره به وضعیت چاه نیمه ها نیز بیان کرد: چاه نیمه ها گودال های طبیعی بزرگی هستند که آب رودخانه هیرمند توسط کانالی به آن هدایت می شود، گنجایش چاه نیمه های یک، دو و سه، حدود ۶۸۰ میلیون و چاه نیمه چهار حدود ۸۲۰ میلیون متر مکعب است.

 

قاسمی اذعان کرد: با توجه به عدم آورد رودخانه هیرمند و عدم آزادسازی حق آبه سیستان توسط افغانستان در حال حاضر حجم مانده چاه نیمه های یک و دو، معادن ۸۱.۵ میلیون مترمکعب، چاه نیمه سه معادل ۱۷۰ میلیون و چاه نیمه چهار ۱۷۲ میلیون مترمکعب است.

 

وی حجم آب ذخیره شده در چاه نیمه های چهارگانه را ۴۲۰ میلیون مترمکعب اعلام کرد و گفت: با توجه به این که این ذخایر منابع تامین آب ۹۵۱ شهر و روستای سیستان و مرکز استان است، باید اقدام هایی به صورت فوری در دستور کار قرار گیرد و در این راستا انتقال آب از چاه نیمه دو و چهار به یک و سه صورت پذیرد.

 

کفایت ذخایر آبی چاه نیمه تنها برای  ۱.۵ سال آینده

مدیرعامل آبفای سیستان و بلوچستان افزود: با توجه به وضعیت موجود و در نظر گرفتن ۴۰ درصد تبخیر سالانه به دلیل گرما و بادهای شدید سیستان در بهترین شرایط برای ۱.۵ سال آینده آب خواهیم داشت، بنابراین به دلیل ایجاد طعم و بو و بالا رفتن درصد املاح آب و از دست دادن کیفیت قابل شرب و تصفیه می طلبد که هر طرح و برنامه ای سریع اجرایی شود که در همین راستا پیش بینی ایجاد تاسیسات لازم در خصوص شیرین سازی آب حداقل برای شرب در سطح شهرها و روستاها و حذف طعم و بو در تاسیسات موجود پیشنهاد می شود.

 

وی گفت: با توجه به خشکسالی موجود و عدم تحویل حق آبه سیستان به میزان ۸۲۰ میلیون متر مکعب در سال توسط افغانستان لازم و ضروری است که وزارت امور خارجه و نیرو در سریعترین زمان نسبت به مذاکرات و تصمیم گیری و حتی طرح موضوع در شورای عالی امنیت ملی اقدام لازم را انجام دهند تا بتوان حقی را که دغدغه آب شرب مردمان مظلوم این خطه را رفع می کند، از کشور همسایه گرفت.
 


لزوم تامین آب اضطراری و اجرای طرح های کوتاه مدت و میان مدت

قاسمی با بیان این که می طلبد طرح های تامین آب اضطراری و کوتاه مدت و میان مدت برای تامین آب شرب منطقه در دستور کار قرار گیرد، افزود: ۱۰ پروژه آبرسانی در حال اجرا در منطقه سیستان برای رفع تنش آبی و تأمین فشار مورد نیاز از جمله خط انتقال از هیرمند به قرقری توسط پیمانکار در حال اجراست که به اختصاص اعتبار نیاز دارد، این طرح ها در صورت تکمیل تأمین آب روستاهای منطقه شمال هیرمند را به طور کامل محقق می کند.

 

وی ادامه داد: تکمیل سایت ایستگاه پمپاژ گل‌آباد و خط انتقال کمالی، نصب دستگاه ازن ‌زنی در تصفیه خانه زهک به منظور حذف مشکل طعم و بو در طرح آبرسانی روستایی از دیگر پروژه‌های مهم در حال اجراست، همچنین با توجه به پایین بودن قطر لوله‌های شبکه توزیع در روستاها اصلاح و توسعه شبکه‌های روستایی در اولویت اجرای شرکت قرار دارد که این اقدام با همکاری ارتش ۱۷ روستای دچار مشکل شهرستان هیرمند آغاز شده است.

 

این مقام مسئول بیان کرد: طرح آبرسانی به شهر سیستان نیز با هدف انتقال آب به ۳۷۱ هزار نفر تا افق ۱۴۱۵ آغاز شده و در حال حاضر با ۹۶ درصد پیشرفت فیزیکی در دست اجراست، برای این طرح ۲۳۸۰ میلیارد ریال هزینه شده است که برای تکمیل  به هزار و ۲۰۰ میلیارد ریال اعتبار نیاز دارد.

 

قاسمی خاطرنشان کرد: در حال حاضر در مناطقی از روستاهای سیستان که دچار تنش آبی هستند با کمک سپاه، ارتش و اداره کل عشایر  به صورت سقایی آبرسانی می‌شود.

 

انتهای پیام/

 

منبع : dana.ir

نظرات شما

capcha